Posts

တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၀၅(၁)

  ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ ပြင်ဆင်မှုလျှောက်ထားခြင်းမပြုစေကာမူ၊ထိုအမှုတွင်ချမှတ်သည့်ဒီကရီကိုအယူခံဝင်ရာ၌၊တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၀၅အရထိုအမိန့်မှားယွင်းကြောင်း၊ချွတ်ချော်ကြောင်း၊နည်းလမ်းမကျကြောင်းကိုအယူခံအကြောင်းပြချက်တရပ်အဖြစ်ဖော်ပြအယူခံဝင်နိုင်သည်။ —————————————— တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၀၅(၁)တွင်အောက်ပါအတိုင်းပြဌာန်းထားသည်- “အခြားနည်းအတိအလင်းပြဌာန်းထားသည့်အတိုင်းမှတပါးမူလစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာကိုဖြစ်စေ၊အယူခံစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာကိုဖြစ်စေကျင့်သုံးလျက်တရားရုံးတရုံးရုံးကချမှတ်သောအမိိန့်ကိုအယူခံဝင်ခွင့်မရှိစေရ။သို့သော်ဒီကရီကိုအယူခံဝင်ရာတွင်အမှုအဆုံးအဖြတ်ကိုထိခိုက်သောအမိိန့်တရပ်ရပ်ပါမှားယွင်းမှု၊ချွတ်ယွင်းမှုသို့မဟုတ်နည်းလမ်းမကျမှုတရပ်ရပ်ကိုအယူခံလွှာ၌ကန့်ကွက်ရန်အကြောင်းပြချက်အဖြစ်ဖော်ပြနိုင်သည်။” “Save as otherwise expressly provided”ဟူသည်၊တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၉၆၊၁၀၀၊၁၀၄တို့တွင်ပြဌာန်းချက်မှတပါးဟုဆိုလိုသည်။ —————————————— A I R 1943 Madras 3 အမှုတွင်အောက်ပါအတိုင်းဆုံးဖြတ်သည်- Narayan Nambissan v Krishnan Nair “တရားမကြီးမှုတမှုတွင်ချမှတ်သောကြားဖြတ်အမိန့်ကိုအယူခံဝင်နိုင်သည်လည်းရှိသည်...

တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၁၅(ဂ)ပါ”illegally “နှင့်”material irregularity”အကြောင်း

  ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ တရားမပြင်ဆင်မှုအကြောင်းဆွေးနွေးလိုပါသည်။ ပြင်ဆင်မှုဘောင်ကိုတရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၁၅တွင်အတိအလင်းကန့်သတ်ထားပါလျက်ပြင်ဆင်မှုများရာချီ၍တင်သွင်းသည်။ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၁၅၏ဘောင်တွင်အကျုံးမဝင်ပါဘဲလျက်၊တင်သွင်းကြောင်းတွေ့ရဆဲဖြစ်သည်။ တရားရုံးများကလည်းပယ်ဆဲဖြစ်သည်။ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၁၁၅၏အပိုဒ်ခွဲ(က)နှင့်(ခ)ပါပြဌာန်းချက်များသည်ရှင်းပါသည်။ အပိုဒ်ခွဲ(ဂ)ကိုမှုခင်းများနှင့်စပ်ဟပ်ကာပြင်ဆင်မှုတင်သွင်းနိုင်မနိုင်ချိန်ဆရာ၌မူအားနည်းကြောင်းတွေ့ရသည်။ ကြားဖြတ်အမိန့်တရပ်သည်ဥပဒေနှင့်မညီရုံမျှဖြင့်ပုဒ်မ၁၁၅(ဂ)တွင်အကျုံးဝင်သည်ဟုတထစ်ချမဆိုနိုင်။ ပုဒ်မ၁၁၅(ဂ)ပါ”illegally “ဆိုသောစကားရပ်သည်၊စီရင်ပိုင်ခွင့်နှင့်ဆက်နွယ်ရမည်။ သက်သေခံချက်အပေါ်သုံးသပ်ချက်မှားယွင်းရုံမျှဖြင့်ပြင်ဆင်မှုမတင်နိုင်။ ———————————— Bombay High Court N.S. Venkatagiri Ayyangar vs The Hindu Religious Endowments ...  on 14 January, 1949 Equivalent citations: (1949) 51 BOMLR 952 Author: J Beaumont Bench: Porter, M Nair, J Beaumont JUDGMENT John Beaumont, J. အမှုတွင်၊ပုဒ်မ၁၁၅ပါ”illegally “ဆိုသောစကာ...

တရားမကျင့်ထုံးအမိန့်၂၂ပါပြဌာန်းချက်၊၂၀၀၄ မတစ ၁၁၂

ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ တရားမကြီးမှုတွင်သော်၎င်း၊အယူခံမှုတွင်သော်၎င်း၊အမှုသည်တဦးဦးသေဆုံးပြီးနောက်၊၎င်း၏တရားဝင်ကိုယ်စားလှယ်များကိုအမှုသည်အဖြစ်အချိန်မီထည့်သွင်းခြင်းမပြုပါက၊စွဲဆိုသောအမှုသည်ထိုသေဆုံးသူနှင့်ပတ်သက်၍ရပ်စဲသည်ဆိုသောတရားမကျင့်ထုံးအမိန့်၂၂ပါပြဌာန်းချက်များမှာမည်သည့်အချိန်၌သက်ဆိုင်ပါသလဲ ? —————————————- အထက်ဖော်ပြပါဥပဒေပြဿနာကိုမဆွေးနွေးမီ၊တရားရေးအကြံပေးအကူအညီဖြင့်တရားစီရင်သောစနစ်၏ဆိုးကျိုးကိုဖော်ပြလိုသည်။ တရားစီရင်ရာတွင်၊စီရင်ထုံး၌ဖော်ပြသည့်စာအရေးအသားများလွဲမှားနေခြင်းသည်၊တရားရေးအကြံပေးစနစ်ဖြင့်တရားစီရင်သောစနစ်​၏ဆိုးကျိုးကိုဖွင့်လှစ်ပြရာရောက်သည်။ တရားစီရင်သည့်တရားသူကြီးတို့သည်၊အမှုတွဲကိုစလယ်ဆုံးဖတ်ကြည့်ဖြစ်သည်မဟုတ်။ လျှောက်လဲချက်ကြားနာရာ၌နှစ်ဖက်ရှေ့နေတို့​၏တင်ပြချက်များကိုနားထောင်ပြီးနောက်၊တရားရေးအကြံပေး​၏ဆွေးနွေးတင်ပြချက်ကိုနားထောင်ကာအဖြေပေးသည်။ တရားရေးအကြံပေးရေးပေးထားသောစီရင်ချက်မူကြမ်းကိုဖတ်၊ပြင်လိုကပြင်သည်။ စီရင်ချက်အချောကိုလက်မှတ်ထိုးပြီးစီရင်ချက်ချမှတ်သည်။ အမှုတွဲကိုပြည့်ပြည့်စုံစုံဖတ်ခြင်း၊ကိုယ်တိုင်စီရင်ချက်ရေးခြင်းမပြုသဖြင့်၊စီရင်ချက်တွင်အမှားအမျိုးမျိုးရှိတတ်သည...

တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၂၊နည်း၆

ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၂၊နည်း၆အရလျှောက်လဲချက်ကြားနာပြီးနောက်၊အမှုသည်တဦးဦးကွယ်လွန်သွားခြင်းကြောင့်အမှုရပ်စဲရန်အကြောင်းရှိပါသလော ? ——————————— 1988 BLR 13 ဒေါ်ဇော်ရာပါ၃ နှင့် ဒေါ်စိန်မြ ဥက္ကဌအဖြစ်ဦးဝင်းမောင်-၂၊အဖွဲ့ဝင်များအဖြစ်ဒေါက်တာမန်းသက်စံနှင့်ဦးမျိုးမြင့်တို့ပါဝင်သောဗဟိုတရားစီရင်ရေးအဖွဲ့ရှေ့တွင်- စီရင်ထုံးစာမျက်နှာ၁၇နှင့်၁၈တွင်၊ဗဟိုတရားရုံးကအောက်ပါအတိုင်းသုံးသပ်ဆုံးဖြတ်သည်- “ဤစီရင်ချက်ကိုအဆုံးမသတ်မှီမှတ်ချက်ပြုလိုသောအချက်များရှိသည်။ရပ်ကွက်တရားရုံးသည်လျှောက်လဲချက်ကြားနာပြီးနောက်အမိန့်ချမှတ်ရန်၁၅-၁၁-၈၄နေ့သို့ချိိန်းဆိုလိုက်သည်။အမှန်အမိန့်ချမှတ်သည့်နေ့မှာ၂၁-၈-၈၆ဖြစ်သည်။ထိုရက်နှစ်ရက်ကြားတွင်နေ့စဉ်မှတ်တမ်းတစုံတရာမရှိချေ။အမှုကိုအပြီးသတ်ကြားနာပြီးနောက်ရက်ပိုင်းအတွင်းအမိန့်ချမှတ်ရန်ဖြစ်သည်။နှစ်ချီ၍ကြန့်ကြာရန်အကြောင်းမရှိချေ။တရားရုံးများသည်ဤကဲ့သို့ကြန့်ကြာမှုများမပေါ်ပေါက်စေရန်ဂရုတစိုက်ဆောင်ရွက်ရန်လိုပေသည်။ မူလရုံးတရားပြိုင်ဦးဆွမ်ဆူးသည်၂၀-၁၂-၈၅နေ့တွင်ကွယ်လွန်သွားရာဒေါ်စိန်မြဘက်မှတရားဝင်ကိုယ်စားလှယ်များထည့်သွင်းပေးရန်၁၉၈၆ခုနှစ်၊ဇန်နဝါရီလအတွင်းရက်စွဲမပါသောလျှ...

2003 BLR 210 စီရင်ထုံးအဆုံးအဖြတ်ကိစ္စ

ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ 2003 BLR 210 ဦးခင်မောင်လင်းပါ၁၀ နှင့် ဦးလှမြင့်ပါ၂ စီရင်ထုံးအဆုံးအဖြတ်ကိစ္စ ————————————— 2003 BLR 210 ဦးခင်မောင်လင်းပါ၁၀ နှင့် ဦးလှမြင့်ပါ၂ တရားရုံးချုပ်တရားသူကြီးဦးစိန်လှိုင်၏ရှေ့တွင် တရားရုံးချုပ်ကအောက်ပါအတိုင်းဆုံးဖြတ်သည်- “ဆုံးဖြတ်ချက်။  ။တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၉၆(၁)တွင်တရားရုံးတရုံးကမူလစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာကိုသုံးစွဲ၍ချမှတ်သောဒီကရီအရပ်ရပ်ကိုအယူခံဝင်ခွင့်ရှိသည်ဟုပြဌာန်းထားသည်။ မန္တလေးတိုင်းတရားရုံးကပြင်ဆင်မှုအာဏာကိုကျင့်သုံး၍ချမှတ်သောအမိန့်ကိုတရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၉၆(၁)အရအယူခံဝင်ခွင့်ရှိသည်ဟုမဆိုနိုင်ပေ။ဒေါ်ထိုက် နှင့် ဦးပေါ်ထွန်းပါ၂(၁၉၈၃ခုနှစ်၊မြန်မာနိုင်ငံတရားစီရင်ထုံးများ၊စာ၄၈)အမှုကိုရည်ညွှန်းသည်။ ထပ်မံဆုံးဖြတ်ချက်။  ။အယူခံဝင်ခွင့်မရှိသောအမိန့်ကိုပြင်ဆင်မှုလျှောက်ထားနိုင်သည်။ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေကိုပြင်ဆင်သည့်ဥပဒေပုဒ်မ၈(ခ)အရဖြည့်စွက်ထားသည့်ယင်းဥပဒေပုဒ်မ၏ခြွင်းချက်တွင်အဆိုပါဥပဒေပုဒ်မပါပြဌာန်းချက်များသည်တရားရုံးတရုံးရုံးကပြင်ဆင်မှုစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာကိုကျင့်သုံး၍သော်လည်းကောင်း၊အယူခံမှုစီရင်ပိုင်ခွင့်အာဏာကိုကျင့်သုံး၍သော်လည်းကောင်းဆုံးဖြတ်သည့...

တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၁၀၃

ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၁၀၃အရမည်သည့်အခါလျှောက်ထားစွဲဆိုနိုင်ပါသလဲ? တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၉၈၊၉၉သို့မဟုတ်နည်း၁၀၁အရ၊အမိန့်တရပ်ရပ်ချမှတ်ထားပြီးဖြစ်မှသာ၊နည်း၁၀၃အရလျှောက်ထားခွင့်ရှိသည်။ ————————— တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၁၀၃အရစွဲဆိုသောအမှုတွင်၊တရားလို၏အမှုကိုပယ်သောအဆုံးအဖြတ်၊တရားလိုစွဲဆိုသည့်အတိုင်းခွင့်ပြုသောအဆုံးအဖြတ်အပေါ်အယူခံဝင်ခွင့်ရှိပါသလား ? ————————————— စာအုပ်တအုပ်တွင်၊တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၁၀၃အရစွဲဆိုသောအမှုတွင်ချမှတ်သောအပြီးသတ်စီရင်ချက်အမိန့်အပေါ်အယူခံမခံနိုင်သည့်အကြောင်းအောက်ပါအတိုင်းရေးသားထားသည်- “တရားနိုင်နဲ့တရားရှုံးတို့အကြားသို့မဟုတ်တရားနိုင်နှင့်တရားရှုံး၏ကိုယ်စားလှယ်တို့အကြားပေါ်ပေါက်သောပြဿနာအပေါ်ဆုံးဖြတ်ချက်အမိန့်သို့မဟုတ်အမိိန့်မဟုတ်သဖြင့်တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေပုဒ်မ၄၇တွင်အကျုံးမဝင်သကဲ့သို့၊ပုဒ်မ၂(၂)အရဒီကရီလည်းမဟုတ်သဖြင့်နည်း၁၀၃အရစွဲဆိုမှုတွင်ချမှတ်သောအမိန့်ဆုံးဖြတ်ချက်အပေါ်အယူခံမဝင်နိုင်၊(ဒေါ်ဆင့် နှင့် ဦးမောင်မြရှိန်ပါ၂၊1958 BLR ( HC )252) အမိန့်၂၁၊နည်း၁၀၃အရချမှတ်သောအမိန့်ကိုအယူခံမဝင်သော်လည်းပြင်ဆင်မှုတင်နိုင်သည...

တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၉၇

  ဆရာကြီးဦးမြသင်ကြားပို့ချချက်များ တရားမကျင့်ထုံးဥပဒေအမိန့်၂၁၊နည်း၉၇အရလျှောက်ထားရာတွင်၊တရားရုံးကစုံစမ်းစစ်ဆေးမည်ဖြစ်ကြောင်းချမှတ်သည့်အမိန့်ကိုအယူခံဝင်ခွင့်ရှိပါသလော ? ———————————- ပုဒ်မ၂(၂)တွင်ပါဝင်သော"any question within S. 47"(ပုဒ်မ၄၇၌အကျုံးဝင်သောပြဿနာတရပ်ရပ်)ဆိုသည်မှာ၊တရားနိုင်နှင့်တရားရှုံး(၎င်းတို့​၏အခွင့်အရေးဆက်ခံသူများလည်းပါဝင်သည်)တို့အကြားပေါ်ပေါက်သောပြဿနာသုံးရပ်အနက်တရပ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ပြဌာန်းချက်တွင် question ပြဿနာကိုသာရည်ညွှန်းပြီး၊အမှုသည်များကိုမရည်ညွှန်းသော်လည်း၊ပြဌာန်းချက်တရပ်ရပ်ကိုစကားစပ်အရဖတ်ရှုမှသာပြည့်စုံသောအဓိပ္ပာယ်ကိုရရှိမည်ဖြစ်သည်။ ပုဒ်မ၂(၂)တွင်ပုဒ်မ၄၇ကိုရည်ညွှန်းထားသည်။ ပုဒ်မ၄၇တွင်မည်သူမည်ဝါတို့သည်အမှုသည်များဖြစ်ကြောင်းပါရှိပြီးဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်ပုဒ်မ၂(၂)တွင်ပါဝင်သောပြဿနာသည်ပုဒ်မ၄၇တွင်ရည်ညွှန်းသောအမှုသည်အချင်းချင်းကြားပေါ်ပေါက်သောပြဿနာဖြစ်ကြောင်းရှင်းသည်။ သို့သော်ခြွင်းချက်တရပ်ရှိသည်။ ကြားလူ(တတိယပုဂ္ဂိုလ်)ကအပ်ဝရမ်းအားခုခံတားဆီးနှောင့်ယှက်သဖြင့်တရားနိုင်ကအမိန့်၂၁၊နည်း၉၇အရအရေးယူပေးရန်လျှောက်ထားသည့်ကိစ္စတွင်၊တရားမအထွေထွေမှုသီးခြားဖွင့်လှစ်ခြင်းမရှိဘဲ၊ဇာရီမှုတွ...